زرتشت و باستانگرایی
![انتساب کاخ چرخاب به کوروش: فاقد دلیل انتساب کاخ چرخاب به کوروش: فاقد دلیل](https://www.adyannet.com/sites/default/files/styles/thumbnail/public/media/image/islam/khkh_hkhmnshy_chrkhb_brzjn.jpg?itok=fKZBDtz6)
دلیلی وجود ندارد که کاخ چرخاب مربوط به کوروش باشد. در حوالی بُرازجان استان بوشهر، محوطهای تاریخی وجود دارد که بدون دلیل علمی و عقلانی، به کوروش نسبت داده میشود.
![آتش پرستی زرتشتیان در شاهنامه آتش پرستی زرتشتیان در شاهنامه](https://www.adyannet.com/sites/default/files/styles/thumbnail/public/media/image/islam/atshkhdh_shhr_bstny_._hmsh_._khrbh_wyrnh_2.jpg?itok=hw0r1_a7)
برخی می گویند فردوسی در شاهنامه گفته که زرتشتیان آتش پرست نبودند، بلکه آتش را قبله خود میدانستند. در پاسخ میگوییم: اولاً: به گواهی شاهنامه پژوهان بزرگ، این ابیات الحاقی هستند. ثانیاً: مربوط به ایرانیان پیش از زرتشت هستند (نه زرتشتیان) و اما درباره زرتشتیان، فردوسی به روشنی آنها را آتش پرست نامیده است.
![شاه عباس صفوی، باستانگرا نبود شاه عباس صفوی، باستانگرا نبود](https://www.adyannet.com/sites/default/files/styles/thumbnail/public/media/image/islam/jmwzgy0mmrjy.jpg?itok=8wrDXncT)
گفته شد که شاه عباس صفوی باستانگرا بود. حال آنکه شاه عباس شیعه و دوستدار اهل بیت بود. به نمادهای باستانی علاقه داشت، اما باستانگرا نبود. واژه باستانگرا بار معنای خاصی دارد؛ لذا شایسته و بلکه بایسته بود که شاه عباس، «دوستدار برخی آداب باستانی» نامیده میشد، نه باستانگرا.
![](https://www.adyannet.com/sites/default/files/styles/thumbnail/public/media/image/islam/lwgw_shywnyzm_._sryyl_._strh_dwd.jpg?itok=bNw8AwIj)
روز 9 و 10 ماه آو در گاهشماری یهود، روزی نحس شمرده میشود. روزی که مصیبتهای سختی بر قوم یهود وارد شد. آنان برای دفع سختی این روز، روزه میگیرند. محبت حاکمیت هخامنشی در حق یهودیان و بازسازی معبد، نتوانست مانع از نحسی این روز برای یهودیان شود.
![گزیدهای از گفتار مرحوم پرویز رجبی درباره تمدن اسلامی گزیدهای از گفتار مرحوم پرویز رجبی درباره تمدن اسلامی](https://www.adyannet.com/sites/default/files/styles/thumbnail/public/media/image/islam/prwyz-rjby-.-mntqd-bstn_gryy.jpg?itok=5o-KDqrn)
شادروان دکتر پرویز رجبی، متفکر، مترجم و تاریخپژوه ایرانی معاصر، نگاه انتقادی به جریان باستانگرا داشتند. ایشان، باور داشتند که ایران اسلامی از جهت فرهنگی و تمدنی بسیار متعالیتر و برتر از عصر باستان است.
![گزیدهای از گفتار مرحوم پرویز رجبی درباره زرتشت و دین زرتشتی گزیدهای از گفتار مرحوم پرویز رجبی درباره زرتشت و دین زرتشتی](https://www.adyannet.com/sites/default/files/styles/thumbnail/public/media/image/islam/9898999898988998.jpg?itok=w7E8VLy1)
دین زرتشتی در گذر تاریخ، متحول شد. شاید امروز، زرتشتی (به معنی پیرو واقعی زرتشت) وجود نداشته باشد. به هر روی، در عصر ساسانی، سران دینی و سیاسی زرتشتی، راه درستی در پیش نگرفتند و رفتارهای آنان سبب شد که دین زرتشتی آسیب ببیند.
![گزیدهای از گفتار مرحوم پرویز رجبی درباره هخامنشیان گزیدهای از گفتار مرحوم پرویز رجبی درباره هخامنشیان](https://www.adyannet.com/sites/default/files/styles/thumbnail/public/media/image/islam/prwyz_rjby_._mntqd_bstn_gryy.jpg?itok=1lY4bDr7)
مرحوم دکتر پرویز رجبی، تاریخدان معاصر: هخامنشیان، محاسن و معایب بسیار داشتند، اما بدترین دشمنِ هخامنشیان، طرفداران افراطی آن هستند؛ چون تاریخ را، واقعیتها را، حقایق را تحریف میکنند.
![](https://www.adyannet.com/sites/default/files/styles/thumbnail/public/media/image/islam/nkhbwt_._hsht_p_._khtpws_._bt_._zmstn_khwhstn_0.jpg?itok=kRlDtmPw)
اسرائیل مدعی است که ما فقط با حکومت ایران سر ستیز داریم؛ اما تاریخ به ما میگوید که اسرائیل، هم با اسلام، هم با ایران و هم با بشریت سر ستیز دارد.
![تحلیل مهدکودک منوتو درباره حفاری یک محوطه باستانی در کردستان تحلیل مهدکودک منوتو درباره حفاری یک محوطه باستانی در کردستان](https://www.adyannet.com/sites/default/files/styles/thumbnail/public/media/image/islam/tjb_._shgfty_._jyb.jpg?itok=UuBvYa3q)
شبکه منوتو در گزارشی مغرضانه اداره میراث فرهنگی کردستان را به خیانت متهم کرد. با این مغلطه که آنها در یک نامه از اصطلاح «دفینه» استفاده کردند و «دفینه» و «گنج» اصطلاحات مورد استفاده توسط قاچاقچیان است! و حال آنکه این سخن، به غایت غیر منطقی است؛ زیرا این دو واژه در زبان فارسی، رایج و مورد استفاده عموم مردم است و کاربرد این دو واژه منحصر در قاچاقچیان نیست.
![تقدیس گاو در هندوئیزم تقدیس گاو در هندوئیزم](https://www.adyannet.com/sites/default/files/styles/thumbnail/public/media/image/islam/gw_._shkh.jpg?itok=v0PGl-Dn)
یکی از خدایان هندوئیزم، Kamadhenu نام دارد که در حقیقت، یک گاو ماده است. این گاو، مادر همه گاوها و همه اشراف هندو شمرده میشود. همچنین هر هندوی معتقد، گاوها را تجسم زمینی آن گاو مقدس میخواند.
![](https://www.adyannet.com/sites/default/files/styles/thumbnail/public/media/image/islam/mwbd_rdshyr_khwrshydyn.jpg?itok=WFjNNDjN)
موبد اردشیر خورشیدیان: خودم در جبهههای نبرد حضور داشتم و شاهد بودم جوانان پاکی که چه رشادتها بهخرج ندادند، دانستم اگر اینها اینچنین خوب و ارزشی و دارای استقامتند، امام حسین باید چه شخصیت متعالی باشد که چنین جوانانی تربیت کرده است.
![برخورد شاپور با مردم نصیبین شاپور](https://www.adyannet.com/sites/default/files/styles/thumbnail/public/media/image/islam/shhr_bstny_._dywr_._qlh.jpg?itok=j_DwQINS)
شاپور دوم، شاهنشاه ساسانی به روم تاخت و طبق یک معاهده، شهر نُصَیبین را از روم گرفت، اما هنگامی که مردم نصیبین از معاهده آگاه شدند، سپاه ایران را به شهر راه ندادند، پس لشکریان شاپور، بسیار اهل نصیبین را کشتند و بسیاری را اسیر کردند. آنان نیز ناگزیر، چیرگی و سروریِ ایران را پذیرفتند.
![داستان بهرام گور و همسران و کنیزانش داستان بهرام گور](https://www.adyannet.com/sites/default/files/styles/thumbnail/public/media/image/islam/thqthqthqqththqthqqthqth.jpg?itok=hY-cvxtk)
بهرام پنجم، شاهنشاه ساسانی (مشهور به بهرام گور)، 930 زن در حرمسرای خود داشت. موبد او را نصیحت کرد و گفت: زن، مرد را پیر میکند. از زنان دوری کن تا زندگیات به سامان باشد.
![برخورد شاپور ساسانی با عرب ها روایت شاهنامه](https://www.adyannet.com/sites/default/files/styles/thumbnail/public/media/image/islam/8989989.jpg?itok=tfvkLgeh)
جریان باستانگرا، غالباً تصویری آرمانی و زیبا از حکومت ساسانی و دین زرتشتی نشان میدهد، اما واقعیت آن است که اختلافات داخلی، حرص و طمع و بَددِلی در حکومت ساسانی بیداد میکرد. بهتر است واقعبین باشیم. اگر حکومت ساسانی از درون سالم میبود، مسلمین نمیتوانستند آن را در هم بشکنند.