14- مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ عَلِيِّ بْنِ الْحَكَمِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بُكَيْرٍ عـَنْ أَبـِي عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ نَزَلَ الْقُرْآنُ بِإِيَّاكِ أَعْنِي وَ اسْمَعِي يَا جَارَةُ وَ فِي رِوَايَةٍ أُخْرَى عـَنْ أَبـِي عـَبـْدِ اللَّهِ ع قَالَ مَعْنَاهُ مَا عَاتَبَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ بِهِ عَلَى نَبِيِّهِ ص ‍ فَهُوَ يَعْنِي بـِهِ مـَا قـَدْ مـَضـَى فـِي الْقُرْآنِ مِثْلُ قَوْلِهِ وَ لَوْ ل ا أَنْ ثَبَّتْن اكَ لَقَدْ كِدْتَ تَرْكَنُ إِلَيْهِمْ شَيْئاً قَلِيلًا عَنَى بِذَلِكَ غَيْرَهُ
اصول كافى جلد 4 صفحه : 439 رواية : 14
 

ترجمه :
14ـ حـضـرت صـادق (ع ) فـرمـود: قـرآن مـانـنـد ايـن ضـرب المـثـل عـربـى نـازل شـده (كـه گـويند:) [اياك اعنى و اسمعى ياجاره ] (يعنى بتو مى گويم ولى اى همسايه تو گوش كن ).

شــرح :
نـظـيـر ايـن مـثـل در فـارسـى ايـن اسـت كـه گـويـد: بـدر مـيـگـويـنـد كـه ديوار بشنود. و اصـل ايـن مـثـل عـربـى از داسـتـانـى گـرفـتـه شـده كـه مـلخص آن چنانكه ميدانى در مجمع الامـثـال ج 1: 50 نـقـل كـنـد ايـن اسـت كـه مـردى بـنـام سـهل بن مالك فزارى براى ديدار نعمان كه از بزرگان عرب بود از وطن خود كوچ كرد و در بـيـن راه گـذارش بـچـادرهاى قبيله اى افتاد كه رئيسشان شخصى بنام حارثة بن لام بـود، سـهـل بـراى رفـع خستگى سفر سراغ چادر رئيس قبيله را گرفت و كنار آن چادر آمد ولى رئيـس قـبيله نبود و خواهرش كه زنى بسيار زيبا بود در آن چادر بود، خواهر حارثه او را بدرون چادر دعوت كرد و از مهمان تازه وارد (چنانچه رسم عرب بود) پذيرائى كرد و از چـادر بـيـرون رفـت ، هـنـگـام بـيـرون رفـتـن نـظـر سـهـل بـاو افـتـاد، و زيـبـائى فـوق العـاده اش او را بـشگفت در آورد، و هواى ازدواج با او بسرش افتاد ولى حياء مانع از اظهار اين پيشنهاد بود، و تا چندى روزى در آن چادر مهمان بـود، در يـكـى از روزهـا كـه آن زن در خـيـمـه نـشـسـتـه بـود سـهـل بـيـرون رفـت و در پـشت چادر نشست و اشعارى كه از عشق درونى و محبت قلبيش نسبت بـآن آگـاهى ميداد بصورت خطاب بچادر سرود و در آخرش اين مصراع را گفت : كه يعنى آنچه تا بحال گفتم اى چادر بتو گويم ولى اى همسايه چادر (مقصودش آن زن است ) تو گوش كن و مخاطب در حقيقت تو هستى .
(دنباله حديث 14).
و در روايـت ديـگـرى از حـضـرت صـادق (ع ) اسـت كـه مـعـنـاى آن ايـنست (يعنى معناى حديث گذشته ) كه هر چه خداى عزوجل به پيغمبرش صلى اللّه عليه و آله عتاب فرموده مقصود از آن ديـگـران اسـت مـانـنـد گفتار خداوند: [ولولا ان ثبتناك لقد كدت تركن اليهم ...] (سـوره اسـراء آيـه 74 يـعـنـى اگـر نبود كه ما تو را استوار داشتيم نزديك بود كه كج شوى بسوى ايشان ) و با اين كلام جز او را قصد كرده است .