1.گرفتن جانها به هنگام مرگ
قرآن يادآور مى شود كه خدا جان انسان ها را در حال مرگ ونيز خواب مى گيرد، ولى جان آن كس را كه زمان مرگ او فرا نرسيده، براى مدت معيّنى به كالبد او باز مى گرداند.
(اللّهُ يَتَوّفى الأَنفُسَ حينَ مَوتها وَالّتى لَمْ تَمُتْ فى مَنامِها فَيُمْسِكُ الّتى قَضى عَليهَا المَوت ويُرسل الأُخرى إِلى أَجل مسمّى إِنَّ فى ذلِكَ لآيات لِقَوم يَتَفَكَّرون).(1)
«خدا جانها را به هنگام مرگ و به هنگام خواب به طور كامل مى گيرد، سپس جان آن را كه مرگ او قطعى شده است نگه مى دارد وجان ديگرى را تا مدت معيّنى رها مى سازد، در اين كار براى آنان كه تفكر مى كنند، آيت ها و نشانه ها است».
واژه «توفّى»، به معنى «اخذ» و گرفتن كامل است(نه به معنى ميراندن). وجود اين تعبير در آيه،مى رساند كه به هنگام مرگ، ونيز خواب، واقعيتى وراى بدن وجود دارد كه خدا آن را اخذ مى كند. سپس، جان كسانى را كه مرگ آنها به تقدير قطعى الهى فرا رسيده نگاه مى دارد و روح افراد ديگر را رها مى سازد تا به ارتباط تدبيرى خود نسبت به بدن ادامه دهد. بديهى است اگر شخصيت انسان را همان جنبه خارجى و مادّى او تشكيل مى داد هركز بكار بردن مفاهيمى مانند «اخذ»، «امساك» و «ارسال» صحيح نخواهد بود، زيرا اين مفاهيم در مورد «روح» مى تواند صادق باشد نه بدن مادّى.
-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
1 . زمر/42.
-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------