حديث شماره 10
10- عـَلِيُّ بـْنُ إِبـْرَاهـِيـمَ عـَنْ صـَالِحِ بـْنِ السِّنـْدِيِّ عـَنْ جـَعـْفـَرِ بـْنِ بـَشِيرٍ عَنْ سَعْدٍ الْإِسـْكـَافِ قـَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص أُعْطِيتُ السُّوَرَ الطِّوَالَ مَكَانَ التَّوْرَاةِ وَ أُعْطِيتُ الْمِئِينَ مـَكـَانَ الْإِنـْجـِيـلِ وَ أُعـْطِيتُ الْمَثَانِيَ مَكَانَ الزَّبُورِ وَ فُضِّلْتُ بِالْمُفَصَّلِ ثَمَانٌ وَ سِتُّونَ سـُورَةً وَ هـُوَ مـُهَيْمِنٌ عَلَى سَائِرِ الْكُتُبِ وَ التَّوْرَاةُ لِمُوسَى وَ الْإِنْجِيلُ لِعِيسَى وَ الزَّبُورُ لِدَاوُدَ
اصول كافى جلد 4 صفحه : 401 رواية : 10
ترجمه :
10- سـعـد اسـكـاف از رسـول خـدا (ص ) حديث كند كه فرمود: بمن سوره هاى طولانى داده شـده بـجـاى تـورات ، و سـوره هـاى صـد آيـه اى داده شـده بـجـاى انـجـيـل . و سـوره هـاى مـثـانـى (تـفـسير آن بيايد) بمن داده شد بجاى زبور، و سوره هاى مـفـصـل (يـعـنـى آيـه كـوتـاه ) را كـه شصت و هشت سوره است افزون بمن دادند و اين قرآن نـگـهـبـان و گـواه اسـت بـر كـتـابـهـاى ديـگـر و تـورات را از موسى عليه السلام است و انجيل از عيسى عليه السلام است و زبور از داود عليه السلام است .
شــرح :
شـيـخ طـبـرسـى (ره ) پـس از نـقـل ايـن حـديـث بـنـا بر اختلاف روايات و تعبيرات گويد: سـورهـاى طـولانـى بـقـره اسـت و آل عـمـران و نـسـاء و مـائده و اعـراف و انـفـال بـا تـوبـه زيـرا ايـن دو سـوره را قـرين خوانند و از اين روى ميان آندو بسم اللّه فاصله نشده ، تا اينكه گويد:
و امـا مـثـانـى آنـهـائى اسـت كـه دنـبـال سـوره هـاى طـولانـى آمـده و اول آنـهـا سوره يونس و آخرشان سوره نحل است و آنها را مثانى (يعنى دومى ) گفتند زيرا دومـى و دنـبـال سـوره هاى طولانى واقع شده و سوره هاى طولانى مبادى (و اولين ) هستند و اينها مثانى (دومين ). و برخى گفته اند مثانى همه سوره هاى قرآن است چه كوتاه باشند و چـه طـولانـى و دراز.... و آنـهـا را مـثـانـى گـويـنـد چـون امثال و حدود و فرايض در آنها دو بار ذكر شده ، و برخى گفته اند مقصود از مثانى سوره حمد است و اين كلام از امامان ما عليهم السلام روايت شده .
و اما سوره هاى صد آن سوره هايى است كه حدود صد آيه يا كمى بيشتر و يا اندكى كمتر بـاشـنـد و آنـهـا هـفـت سـوره اسـت اول آنـهـا سـوره بـنـى اسرائيل و آخرشان سوره مؤ منون است .
و امـا سـوره هـاى مـفـصـل از بـعـد از حـامـيـم هـا اسـت (يـعـنـى سـوره هـايـى كـه اول آنها حم است ) تا آخر قرآن .